Улсын Их Хурлын гишүүд · Монгол Ардын нам
Б.Баярбаатар

Баярмагнай Баярбаатар

Монгол Ардын намнамын жагсаалт · №13

УИХ-ын гишүүн Б.Баярбаатар (Монгол Ардын нам): 2,632 санал хураалтад санал өгсөн, 73.4% нь намынхаа олонхтой ижил. Санал хураалт, ирц, хуулийн төсөл, намтар, хөрөнгө орлогын мэдүүлэг.

Санал өгсөн
2,632
3,282 санал хураалтаас
Зөвшөөрсөн · Татгалзсан
64% · 36%
өгсөн саналын
Намынхаа олонхтой ижил
73.4%
698 удаа зөрсөн
Ирц
83.5%
132/158 хуралдаан
GOYBIZ BLITZТун удахгүй

10 хэцүү асуулт

Б.Баярбаатар гишүүнд түүний санал хураалт, санаачилга, мэдүүлэгт тулгуурласан 10 асуулт тулгаж, маш товч хариулт авна. Хариулаагүй асуултыг тэмдэглэнэ.

GOYBIZ FACTCHECKТун удахгүй

Мэдэгдлийн баримт шалгалт

Гишүүний олон нийтэд хэлсэн мэдэгдлийг санал хураалт, хууль санаачлага, албан ёсны тоо баримттай тулгаж, эх сурвалж, огноотой нь дүгнэнэ.

01 · ТОВЧ ПРОФАЙЛ

Улс төрийн хэв маяг

Намаасаа холдож байнанамын олонхтой нийцэл 2025 хавар → 2026 намар: -40.4 пп (намын бусад гишүүдийн дунджаас -44.1 пп)
  • 2024 оноос хойш 13 хууль, тогтоолын төсөл санаачилсан/хамтран санаачилсан (4 нь батлагдсан); гол сэдэв: Төрийн байгуулалт, Эдийн засаг, бизнес.
  • Намынхаа олонхоос хамгийн их зөрдөг сэдэв: Татвар, гааль (ердийнхөөсөө 25 пп бага нийцдэг).
  • Ажлын тайлан, мэдээндээ бусдаас илүү онцолдог сэдэв: Хууль зүй, хүний эрх, Төрийн байгуулалт.
126 гишүүнтэй харьцуулахад
Перцентиль: 50 = дундаж, 90 = 10 гишүүн тутмын 9-өөс өндөр
Намын олонхтой нийцэл
61
Ялсан (олонхын) талд
55
Хууль санаачлага
48
Асуулт, асуулга
0
Хуралдаанд үг хэлсэн
71
Шийдвэрт нөлөөлсөн
61

Намын доторх санал хураалтын жигүүр: 2025 хавар — A (сул) · 2025 намар — B · 2026 хавар — B (сул) · 2026 намар — B. Дэлгэрэнгүй «Сэдэв ба байр суурь» хэсэгт.

Товч намтар
Мэргэжил: Эрх зүйч. Хажуу тийш гүйлгэж үзнэ.
БоловсролАжилУИХ-ын гишүүн
1998
Нийслэлийн 48-р сургууль, Бүрэн дунд
2003
Шихихутаг хууль зүйн дээд сургууль, Эрх зүйч
2003–2004
Улсын Их Хурлын Тамгын газар, Аюулгүй байдал гадаад бодлогын байнгын хорооны даргын туслах
2004–2006
Улсын Их Хурлын Тамгын газар, Улсын Их Хурлын дэд даргын шадар туслах
2006–2008
Улсын Их Хурлын Тамгын газар, Улсын Их Хурлын даргын шадар туслах
2008–2011
Улсын Их Хурал дахь Монгол Ардын Намын бүлгийн Ажлын алба, ахлах референт
2011–2016
Монгол Ардын Намын Удирдах Зөвлөлийн Хэрэг эрхлэх газар, Нийгмийн бодлогын байнгын хорооны дарга, Намын байгуулалтын хэлтэст улс төрийн ахлах ажилтан
2016–2020
Монгол Ардын Намын Удирдах Зөвлөлийн Ажлын алба, Намын байгуулалтын газрын дарга
2020–одоо
Монгол Ардын Намын Хяналтын Ерөнхий хороо Хяналтын Ерөнхий хорооны дарга
2021
Шихихутаг хууль зүйн дээд сургууль, Хууль зүйн ухааны магистр
2022
Монгол Улсын Их Сургууль, Улс төр судлалын докторант
2024–одоо
Монгол Улсын Их Хурлын гишүүн
2024–2025
Монгол Улсын Их хурлын Ёс зүй, дэгийн байнгын хорооны дарга

Шагнал: 2022 онд Алтангадас одон.

02 · САНАЛ ХУРААЛТ

Хэрхэн санал өгдөг вэ

2025–2026 оны чуулганы нэгдсэн хуралдааны 3,282 санал хураалтын 3,282 нь түүний бүрэн эрхийн хугацаанд болсон. Үүнээс 2,632-д нь санал өгч, 650-д нь санал өгөөгүй (ирээгүй, ирцэд бүртгүүлээгүй).

Зөвшөөрсөн 1,676Татгалзсан 956Санал өгөөгүй 650
ЧуулганСанал хураалтСанал өгсөнЗөвшөөрсөнТатгалзсанНамын олонхтой ижил
2025 хавар61555142212980.8%
2025 намар5783807530574.9%
2026 хавар1,8821,4941,10738774.9%
2026 намар2072077213540.3%
Санал хураалтын орон зай дахь байрлал
Бүх гишүүний саналаас гаргасан 2 хэмжээст зураглал; ойр цэгүүд ижил санал өгдөг
Б.Баярбаатар
МАНАНХҮНҮЭИЗНН
Хамгийн ойр санал өгдөг гишүүд
Хоёулаа санал өгсөн санал хураалтын хэдэн хувьд ижил санал өгсөн
Өөр намаас хамгийн ойр
Намын хил давсан хамгийн өндөр давхцал
Хамгийн зөрүүтэй
Ижил санал өгсөн хувь хамгийн бага гишүүд
Байнга эсрэг санал өгдөг гишүүд
Хоёулаа санал өгсөн санал хураалтын хэдэн хувьд нэг нь зөвшөөрч, нөгөө нь татгалзсан
Бүх гишүүдийн санал хураалтын холбоосын зураглалыг УИХ-ын гишүүдийн граф хэсгээс харна уу.

Санал хураалтын төрлөөр

Томьёоллоос нь автоматаар ангилсан: үзэл баримтлалын хүрээнд хэлэлцэх, эцэслэн батлах, ажлын хэсэг/гишүүний гаргасан заалтын өөрчлөлт г.м.

ТөрөлЗөвшөөрсөнТатгалзсанӨгөөгүйЗөвшөөрсөн %
Ажлын хэсгийн заалт5364958552%
Үзэл баримтлалын хүрээнд хэлэлцэх35110044078%
Эцэслэн батлах307522786%
Бусад заалтын өөрчлөлт251832775%
Гишүүний гаргасан заалт1011643338%
Горимын санал41171471%
Бусад2921258%
Томилох, чөлөөлөх253589%
Буцаах / хэлэлцэхгүй1310457%
Яаралтай / хэлэлцэх эсэх84967%
Байнгын хорооны заалт87253%
Дахин санал хураах600100%
Ерөнхийлөгчийн хориг002—
Сар бүрээр
Намынхаа олонхтой ижил санал өгсөн хувь ба санал хураалтад оролцсон хувь
0%25%50%75%100%2025-032025-092026-05
Намынхаа олонхтой ижилОролцсон
03 · СЭДЭВ БА БАЙР СУУРЬ

Аль сэдэвт илүү, аль сэдэвт бага дэмждэг вэ

Маргаантай санал хураалтыг 13 бодлогын сэдэвт ангилж, гишүүн сэдэв бүрд ердийн түвшнээсээ хэр их эсвэл бага дэмждэгийг хэмжлээ. Нам нь өөрөө тухайн сэдэвт хэр өөрчлөгддөгийг хассан. Тиймээс баар нь зөвхөн тухайн гишүүний өөрийн онцлогийг харуулна.

Сэдэв бүрд — ердийн түвшнээс зөрөх нь
Пп; намын адил өөрчлөлтийг хассан. Бүдэг баар — 5 пп-аас бага, ач холбогдол багатай.
бага дэмждэгердийн түвшинилүү дэмждэг
Эрүүл мэнд208 санал
+29
Уул уурхай, эрчим хүч60 санал
+21
Орон нутаг, дэд бүтэц95 санал
+15
Хууль зүй, хүний эрх327 санал
+15
Хөдөө аж ахуй, хүнс50 санал
+14
Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр96 санал
+10
Төсөв, санхүү416 санал
+4
Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан31 санал
−1
Эдийн засаг, бизнес588 санал
−10
Төрийн байгуулалт378 санал
−20
Газар, байгаль орчин110 санал
−21
Татвар, гааль58 санал
−28
Хамгийн их дэмждэгЭрүүл мэнд+29 пп · 94% зөвшөөрсөн
Хамгийн бага дэмждэгТатвар, гааль−28 пп · 43% зөвшөөрсөн
Намаасаа хамгийн их зөрдөгТатвар, гаальнамын олонхтой 47% ижил (−25 пп ердийнхөөсөө)
МАН доторх жигүүр — чуулган бүрд аль талд байсан бэ
Нам дотроо хуваагдсан (цөөнх ≥ 20%) санал хураалтын хэв маягаар 2 бүлэг ялгав. Албан ёсны фракц биш; A/B нь тэмдэглэгээ.
2025 хавар · сул
A40 гишүүн
● Б.Баярбаатар (сул)
П.Сайнзориг, Э.Болормаа, А.Ариунзаяа
B24 гишүүн
Л.Энх-Амгалан, Ч.Ундрам, Ж.Чинбүрэн
2025 намар↕ сольсон
A39 гишүүн
Ж.Батжаргал, Э.Батшугар, Ч.Ундрам
B22 гишүүн
● Б.Баярбаатар
Ц.Даваасүрэн, Л.Мөнхбаатар, Ж.Ганбаатар
2026 хавар · сул
A34 гишүүн
Ж.Батжаргал, С.Бямбацогт, А.Ариунзаяа
B29 гишүүн
● Б.Баярбаатар (сул)
Б.Чойжилсүрэн, Л.Мөнхбаатар, З.Мэндсайхан
2026 намар
A38 гишүүн
Ж.Батжаргал, Б.Уянга, Э.Батшугар
B22 гишүүн
● Б.Баярбаатар
Э.Болормаа, М.Мандхай, Ч.Ундрам

«Татгалзсан» гэдэгт ирцэд бүртгүүлсэн ч товч дараагүй тохиолдол ордог. Сэдвийн ангилал төслийн гарчгаас автоматаар тогтоогдсон. Жигүүрийн нүдэнд — тухайн бүлгийг хамгийн тод илэрхийлсэн гишүүд.

04 · ШИЙДВЭР ГАРГАХ ХЭВ МАЯГ

Шийдвэр гаргахдаа ямар байдаг вэ

Санал нь хуваагдсан 2,438 санал хураалтад гишүүн хэнийг дагадаг, хэзээ намаасаа салдаг, саналаа хэр өөрчилдгийг харуулав. Доорх зурвас нь 126 гишүүнтэй харьцуулсан байр; дунд шугам нь дундаж.

Намын олонхтой ижил
71.2%
126 гишүүнээс ~49-д
Ялсан (олонхын) талд
69.9%
126 гишүүнээс ~57-д
Байнгын хорооны саналыг дагасан
58.3%
хороо дэмжсэн / дэмжээгүй саналд
Ирсэн өдрөө санал өгөөгүй
5.0%
тухайн өдрийн маргаантай санал хураалтаас
Чуулган бүрээр — намын олонхтой ижил
Маргаантай санал хураалтад; баганын доор санал хураалтын тоо
80.4%
2025 хавар540
52.3%
2025 намар199
74.9%
2026 хавар1,490
40.0%
2026 намар205

2025 хавар → 2026 намар: −40.4 пп; намынхаа бусад гишүүдийн өөрчлөлтөөс −44.1 пп.

Байр сууриа өөрчилсөн мөчүүд
50удаа бага зөрүүтэй (≤ 6 санал) санал хураалтад намаасаа зөрсөн — 16 нь ялсан талд, өөрөөр хэлбэл дүнд нөлөөлсөн.
3/7төсөлд «хэлэлцэх эсэх» ба эцсийн шатанд өөр санал өгсөн.
15удаа дахин явуулсан санал хураалтад саналаа өөрчилсөн.
05 · ХУУЛЬ САНААЧЛАГА

Юуг санаачилж, хэнтэй хамтардаг вэ

2024 оноос хойш 13 хууль, тогтоолын төслийн санаачлагчаар бүртгэгдсэн.

Санаачилсан төсөл
13
126 гишүүнээс ~66-д
Батлагдсан
4
1 нь дэмжигдээгүй
Хэлэлцэгдэж буй
8
өргөн барьсан / хэлэлцэж буй
Хамтрагчдын өөр намынх
32%
2–10 санаачлагчтай төсөлд
Санаачилсан төслүүд цаг хугацаанд
Цэг бүр нэг төсөл; том цэг — цөөн санаачлагчтай (өөрийн санаачилга), жижиг — олон гишүүний хамтын
202520262024-072024.08.13 · Монгол улсын их хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай · батлагдсан · 6 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2024.10.01 · Монгол улсын их хурлын 2024-2028 оны стратеги төлөвлөгөөг батлах тухай · батлагдсан · 8 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2025.05.30 · Эрүүгийн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 19 санаачлагч · Хууль зүй, хүний эрх2025.06.10 · Монгол Улсын Их Хурлын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · батлагдсан · 11 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2025.06.23 · Үндэсний их баяр наадмын тухай хуульд өөрчлөлт оруулах тухай · батлагдсан · 39 санаачлагч · Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан2025.10.05 · “Хянан шалгах түр хороо байгуулах тухай” Улсын Их Хурлын тогтоолын төсөл · дэмжигдээгүй · 11 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2025.12.17 · Нийгмийн ажлын тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 24 санаачлагч2026.04.09 · Төрийн болон орон нутгийн өмчийн тухай хуульд өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 8 санаачлагч · Эдийн засаг, бизнес2026.05.05 · Хянан шалгах түр хороо байгуулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 40 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.05.27 · Монгол Улсын их хурлын тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 74 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.06.02 · Улсын бүртгэлийн ерөнхий хуульд нэмэлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 36 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.06.10 · Төрийн албаны тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 21 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.07.02 · Төрийн худалдан авах ажиллагааны тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 28 санаачлагч · Эдийн засаг, бизнес
батлагдсандэмжигдээгүйхэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан
Хэнтэй хамтардаг вэ
Санаачлагчдын тоогоор төслүүд; хамтрагч — 2–10 гишүүнтэй төслөөр
3
10
Ганцаараа 0%2–10 гишүүн11+ гишүүн
Санаачилсан төслийн сэдэв
Төслийн гарчгаар ангилсан
Төрийн байгуулалт
71%
Эдийн засаг, бизнес
12%
Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан
12%
Хууль зүй, хүний эрх
6%

Аргачлал, эх сурвалж

Юуг хэмжсэн бэ

  • Санал хураалт: чуулганы нэгдсэн хуралдааны нэрсийн санал хураалт (2025-03-27-с хойш); байнгын хорооных ороогүй. «Татгалзсан» гэдэгт ирцэд бүртгүүлсэн ч товч дараагүй тохиолдол ордог тул «эсэргүүцсэн» гэж уншихгүй.
  • «Намынхаа олонхтой ижил» — тухайн санал хураалтад гишүүний намын бүлгийн олонх өгсөн саналтай давхцсан хувь. Гишүүд хоорондын ойр байдал — хоёулаа санал өгсөн (≥100) санал хураалтын хэдэн хувьд ижил санал өгсөн.
  • Сэдэв ба байр суурь: төслийг гарчгаар нь 13 бодлогын сэдэвт ангилж, маргаантай (цөөнх ≥ 10%) санал хураалтаар тооцов. Намын доторх жигүүрийг чуулган бүрд санал хураалтын хэв маягаар ялгасан — албан ёсны фракц биш.
  • Хамтын санаачилга: зориуд хамтарсныг харуулахын тулд 2–10 санаачлагчтай төслөөр тоолсон.
  • Хэв маягийн шошго, перцентиль нь 126 гишүүнтэй харьцуулсан тоон босгоор автоматаар оноогдсон тайлбар бөгөөд үнэлгээ биш.
  • Товч намтрыг parliament.mn-д нийтэлсэн бичвэрээс он дарааллаар байрлуулсан; бичвэрийг өөрчлөөгүй.

Эх сурвалж

  • Монгол Улсын Их Хурлын цахим хуудас — parliament.mn: танилцуулга, намтар, санал хураалт, ирц, асуулт асуулга, хуралдааны тэмдэглэл.
  • uih.mn (Цогц Хөгжлийн Үндэсний Төв): хууль, тогтоолын төслийн санаачлагчид, байнгын хороо.
  • Тооцоо, ангилал: Goybiz Analytics.

Шинэчилсэн: 2026-10-16