Улсын Их Хурлын гишүүд · Монгол Ардын нам
Б.Уянга

Болд Уянга

Монгол Ардын намнамын жагсаалт · №10

УИХ-ын гишүүн Б.Уянга (Монгол Ардын нам): 2,986 санал хураалтад санал өгсөн, 95.6% нь намынхаа олонхтой ижил. Санал хураалт, ирц, хуулийн төсөл, намтар, хөрөнгө орлогын мэдүүлэг.

Санал өгсөн
2,986
3,282 санал хураалтаас
Зөвшөөрсөн · Татгалзсан
89% · 11%
өгсөн саналын
Намынхаа олонхтой ижил
95.6%
130 удаа зөрсөн
Ирц
86.7%
137/158 хуралдаан
GOYBIZ BLITZТун удахгүй

10 хэцүү асуулт

Б.Уянга гишүүнд түүний санал хураалт, санаачилга, мэдүүлэгт тулгуурласан 10 асуулт тулгаж, маш товч хариулт авна. Хариулаагүй асуултыг тэмдэглэнэ.

GOYBIZ FACTCHECKТун удахгүй

Мэдэгдлийн баримт шалгалт

Гишүүний олон нийтэд хэлсэн мэдэгдлийг санал хураалт, хууль санаачлага, албан ёсны тоо баримттай тулгаж, эх сурвалж, огноотой нь дүгнэнэ.

01 · ТОВЧ ПРОФАЙЛ

Улс төрийн хэв маяг

Намын шугамаармаргаантай санал хураалтын 95.2%-д намынхаа олонхтой ижил (намдаа дээд 20%)
Идэвхтэй илтгэгчнэгдсэн хуралдаанд 59 удаа үг хэлсэн (дээд 15%)
  • 2024 оноос хойш 9 хууль, тогтоолын төсөл санаачилсан/хамтран санаачилсан (1 нь батлагдсан); гол сэдэв: Төрийн байгуулалт, Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан.
  • 5 асуулт, асуулга тавьсан; ихэвчлэн сангийн сайд-д.
  • Намынхаа олонхоос хамгийн их зөрдөг сэдэв: Газар, байгаль орчин (ердийнхөөсөө 10 пп бага нийцдэг).
  • Ажлын тайлан, мэдээндээ бусдаас илүү онцолдог сэдэв: Газар, байгаль орчин, Хөдөө аж ахуй, хүнс.
126 гишүүнтэй харьцуулахад
Перцентиль: 50 = дундаж, 90 = 10 гишүүн тутмын 9-өөс өндөр
Намын олонхтой нийцэл
100
Ялсан (олонхын) талд
100
Хууль санаачлага
26
Асуулт, асуулга
82
Хуралдаанд үг хэлсэн
85
Шийдвэрт нөлөөлсөн
17

Намын доторх санал хураалтын жигүүр: 2025 хавар — A (сул) · 2025 намар — A · 2026 хавар — A (сул) · 2026 намар — A. Дэлгэрэнгүй «Сэдэв ба байр суурь» хэсэгт.

Товч намтар
Мэргэжил: Геологичийн инженер. Хажуу тийш гүйлгэж үзнэ.
БоловсролАжилЗасгийн газар, Ерөнхийлөгчийн тамгын газарУИХ-ын гишүүн
2003
АНУ, Вотертаун ахлах сургууль
2007
ШУТИС, Геологи, газрын тосны сургууль, геологийн инженер, бакалавр
2007–2010
“Рио Тинто Монгол” ХХК-д судлаач геологич
2010
ШУТИС, Геологи, газрын тосны сургууль, геологийн инженер, магистр
2016
АНУ, Харвардын их сургууль, Байгалийн ухааны доктор (PhD)
2016–2018
Япон Улсын Токиогийн их сургуулийн шинжлэх ухаан, одон орны судлалын тэнхимд судлаач
2019–2020
ШУТИС, Судалгаа, инновацийн тэнхимд лектор
2020–2022
Засгийн Газрын Хэрэгжүүлэгч Агентлаг, Үндэсний геологийн албанд дэд дарга, ерөнхий геологич
2022–2023
Уул Уурхай, Хүнд Үйлдвэрийн Яам, Геологийн бодлогын газрын дарга
2023
Уул Уурхай, Хүнд Үйлдвэрийн Сайдын зөвлөх
2024
Уул уурхай, Хүнд Үйлдвэрийн Дэд сайд
2024–одоо
Монгол Улсын Их Хурлын гишүүн

Шагнал: 2023 онд Тэргүүний геологич. Гадаад хэл: Англи, Орос.

02 · САНАЛ ХУРААЛТ

Хэрхэн санал өгдөг вэ

2025–2026 оны чуулганы нэгдсэн хуралдааны 3,282 санал хураалтын 3,282 нь түүний бүрэн эрхийн хугацаанд болсон. Үүнээс 2,986-д нь санал өгч, 296-д нь санал өгөөгүй (ирээгүй, ирцэд бүртгүүлээгүй).

Зөвшөөрсөн 2,649Татгалзсан 337Санал өгөөгүй 296
ЧуулганСанал хураалтСанал өгсөнЗөвшөөрсөнТатгалзсанНамын олонхтой ижил
2025 хавар6155815057688.8%
2025 намар57851831220695.3%
2026 хавар1,8821,6801,6324898.1%
2026 намар207207200795.6%
Санал хураалтын орон зай дахь байрлал
Бүх гишүүний саналаас гаргасан 2 хэмжээст зураглал; ойр цэгүүд ижил санал өгдөг
Б.Уянга
МАНАНХҮНҮЭИЗНН
Хамгийн ойр санал өгдөг гишүүд
Хоёулаа санал өгсөн санал хураалтын хэдэн хувьд ижил санал өгсөн
Өөр намаас хамгийн ойр
Намын хил давсан хамгийн өндөр давхцал
Хамгийн зөрүүтэй
Ижил санал өгсөн хувь хамгийн бага гишүүд
Байнга эсрэг санал өгдөг гишүүд
Хоёулаа санал өгсөн санал хураалтын хэдэн хувьд нэг нь зөвшөөрч, нөгөө нь татгалзсан
Бүх гишүүдийн санал хураалтын холбоосын зураглалыг УИХ-ын гишүүдийн граф хэсгээс харна уу.

Санал хураалтын төрлөөр

Томьёоллоос нь автоматаар ангилсан: үзэл баримтлалын хүрээнд хэлэлцэх, эцэслэн батлах, ажлын хэсэг/гишүүний гаргасан заалтын өөрчлөлт г.м.

ТөрөлЗөвшөөрсөнТатгалзсанӨгөөгүйЗөвшөөрсөн %
Ажлын хэсгийн заалт8501709683%
Үзэл баримтлалын хүрээнд хэлэлцэх798474694%
Эцэслэн батлах349132496%
Бусад заалтын өөрчлөлт267128296%
Гишүүний гаргасан заалт207811072%
Горимын санал577889%
Бусад3521595%
Томилох, чөлөөлөх261696%
Буцаах / хэлэлцэхгүй231396%
Яаралтай / хэлэлцэх эсэх161494%
Байнгын хорооны заалт132287%
Дахин санал хураах600100%
Ерөнхийлөгчийн хориг200100%
Сар бүрээр
Намынхаа олонхтой ижил санал өгсөн хувь ба санал хураалтад оролцсон хувь
0%25%50%75%100%2025-032025-092026-05
Намынхаа олонхтой ижилОролцсон
03 · СЭДЭВ БА БАЙР СУУРЬ

Аль сэдэвт илүү, аль сэдэвт бага дэмждэг вэ

Маргаантай санал хураалтыг 13 бодлогын сэдэвт ангилж, гишүүн сэдэв бүрд ердийн түвшнээсээ хэр их эсвэл бага дэмждэгийг хэмжлээ. Нам нь өөрөө тухайн сэдэвт хэр өөрчлөгддөгийг хассан. Тиймээс баар нь зөвхөн тухайн гишүүний өөрийн онцлогийг харуулна.

Сэдэв бүрд — ердийн түвшнээс зөрөх нь
Пп; намын адил өөрчлөлтийг хассан. Бүдэг баар — 5 пп-аас бага, ач холбогдол багатай.
бага дэмждэгердийн түвшинилүү дэмждэг
Эрүүл мэнд259 санал
+9
Төрийн байгуулалт426 санал
+2
Уул уурхай, эрчим хүч78 санал
+1
Эдийн засаг, бизнес700 санал
−0
Төсөв, санхүү419 санал
−2
Орон нутаг, дэд бүтэц76 санал
−4
Хууль зүй, хүний эрх450 санал
−5
Хөдөө аж ахуй, хүнс71 санал
−6
Татвар, гааль78 санал
−8
Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан31 санал
−8
Газар, байгаль орчин76 санал
−11
Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр102 санал
−12
Хамгийн их дэмждэгЭрүүл мэнд+9 пп · 99% зөвшөөрсөн
Хамгийн бага дэмждэгНийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр−12 пп · 99% зөвшөөрсөн
Намаасаа хамгийн их зөрдөгГазар, байгаль орчиннамын олонхтой 86% ижил (−10 пп ердийнхөөсөө)
МАН доторх жигүүр — чуулган бүрд аль талд байсан бэ
Нам дотроо хуваагдсан (цөөнх ≥ 20%) санал хураалтын хэв маягаар 2 бүлэг ялгав. Албан ёсны фракц биш; A/B нь тэмдэглэгээ.
2025 хавар · сул
A40 гишүүн
● Б.Уянга (сул)
П.Сайнзориг, Э.Болормаа, А.Ариунзаяа
B24 гишүүн
Л.Энх-Амгалан, Ч.Ундрам, Ж.Чинбүрэн
2025 намар
A39 гишүүн
● Б.Уянга
Ж.Батжаргал, Э.Батшугар, Ч.Ундрам
B22 гишүүн
Ц.Даваасүрэн, Л.Мөнхбаатар, Ж.Ганбаатар
2026 хавар · сул
A34 гишүүн
● Б.Уянга (сул)
Ж.Батжаргал, С.Бямбацогт, А.Ариунзаяа
B29 гишүүн
Б.Чойжилсүрэн, Л.Мөнхбаатар, З.Мэндсайхан
2026 намар
A38 гишүүн
● Б.Уянга
Ж.Батжаргал, Б.Уянга, Э.Батшугар
B22 гишүүн
Э.Болормаа, М.Мандхай, Ч.Ундрам

«Татгалзсан» гэдэгт ирцэд бүртгүүлсэн ч товч дараагүй тохиолдол ордог. Сэдвийн ангилал төслийн гарчгаас автоматаар тогтоогдсон. Жигүүрийн нүдэнд — тухайн бүлгийг хамгийн тод илэрхийлсэн гишүүд.

04 · ШИЙДВЭР ГАРГАХ ХЭВ МАЯГ

Шийдвэр гаргахдаа ямар байдаг вэ

Санал нь хуваагдсан 2,786 санал хураалтад гишүүн хэнийг дагадаг, хэзээ намаасаа салдаг, саналаа хэр өөрчилдгийг харуулав. Доорх зурвас нь 126 гишүүнтэй харьцуулсан байр; дунд шугам нь дундаж.

Намын олонхтой ижил
95.2%
126 гишүүнээс ~1-д
Ялсан (олонхын) талд
92.4%
126 гишүүнээс ~1-д
Байнгын хорооны саналыг дагасан
44.8%
хороо дэмжсэн / дэмжээгүй саналд
Ирсэн өдрөө санал өгөөгүй
5.0%
тухайн өдрийн маргаантай санал хураалтаас
Чуулган бүрээр — намын олонхтой ижил
Маргаантай санал хураалтад; баганын доор санал хураалтын тоо
88.8%
2025 хавар569
92.8%
2025 намар334
98.1%
2026 хавар1,672
95.6%
2026 намар205

2025 хавар → 2026 намар: +6.8 пп; намынхаа бусад гишүүдийн өөрчлөлтөөс +3.1 пп.

Байр сууриа өөрчилсөн мөчүүд
14удаа бага зөрүүтэй (≤ 6 санал) санал хураалтад намаасаа зөрсөн — 7 нь ялсан талд, өөрөөр хэлбэл дүнд нөлөөлсөн.
4/8төсөлд «хэлэлцэх эсэх» ба эцсийн шатанд өөр санал өгсөн.
1удаа дахин явуулсан санал хураалтад саналаа өөрчилсөн.
05 · ХУУЛЬ САНААЧЛАГА

Юуг санаачилж, хэнтэй хамтардаг вэ

2024 оноос хойш 9 хууль, тогтоолын төслийн санаачлагчаар бүртгэгдсэн.

Санаачилсан төсөл
9
126 гишүүнээс ~93-д
Батлагдсан
1
0 нь дэмжигдээгүй
Хэлэлцэгдэж буй
8
өргөн барьсан / хэлэлцэж буй
Хамтрагчдын өөр намынх
33%
2–10 санаачлагчтай төсөлд
Санаачилсан төслүүд цаг хугацаанд
Цэг бүр нэг төсөл; том цэг — цөөн санаачлагчтай (өөрийн санаачилга), жижиг — олон гишүүний хамтын
202520262024-072025.06.27 · Нийтээр тэмдэглэх баярын болон тэмдэглэлт өдрүүдийн тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 2 санаачлагч · Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан2025.07.02 · Шинжлэх ухаан, технологийн тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · батлагдсан · 3 санаачлагч · Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан2025.09.22 · Тамхины хяналтын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 77 санаачлагч · Эрүүл мэнд2025.11.24 · Хянан шалгах түр хороо байгуулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 37 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.05.05 · Хүүхдийн хөгжлийг дэмжих тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 21 санаачлагч · Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр2026.05.05 · Хянан шалгах түр хороо байгуулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 40 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.05.27 · Монгол Улсын их хурлын тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 74 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.06.02 · Улсын бүртгэлийн ерөнхий хуульд нэмэлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 36 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.06.10 · Төрийн албаны тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 21 санаачлагч · Төрийн байгуулалт
батлагдсандэмжигдээгүйхэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан
Хэнтэй хамтардаг вэ
Санаачлагчдын тоогоор төслүүд; хамтрагч — 2–10 гишүүнтэй төслөөр
2
7
Ганцаараа 0%2–10 гишүүн11+ гишүүн
Санаачилсан төслийн сэдэв
Төслийн гарчгаар ангилсан
Төрийн байгуулалт
64%
Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан
18%
Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр
9%
Эрүүл мэнд
9%
06 · ХЯНАЛТ

Гүйцэтгэх засаглалаас юу асуудаг вэ

Асуулт, асуулга нь гишүүн Засгийн газрыг хянах албан ёсны хэрэгсэл. Хэнд хандаж, ямар сэдвээр асуудаг нь гишүүний анхаарлын төвийг харуулдаг.

Асуулт, асуулга
5
126 гишүүнээс ~23-д
Асуулга
4
чуулганы хуралдаанд хариулдаг
Асуулт · асуулгын цаг
0 · 1
бичгээр / амаар
Хариу авсан
100%
5 / 5
Хэнд хандсан
Сангийн сайд
1
Хүнс, хөдөө аж ахуй, хөнгөн үйлдвэрийн сайд
1
Байгаль орчин, уур амьсгалын өөрчлөлтийн сайд
1
Гэр бүл, хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын сайд
1
Сэдэв
Асуулт, асуулгын бичвэрээс
Хөдөө аж ахуй, хүнс
22%
Эдийн засаг, бизнес
19%
Төрийн байгуулалт
18%
Хууль зүй, хүний эрх
10%
Орон нутаг, дэд бүтэц
9%
Гадаад харилцаа, батлан хамгаалах
6%

Аргачлал, эх сурвалж

Юуг хэмжсэн бэ

  • Санал хураалт: чуулганы нэгдсэн хуралдааны нэрсийн санал хураалт (2025-03-27-с хойш); байнгын хорооных ороогүй. «Татгалзсан» гэдэгт ирцэд бүртгүүлсэн ч товч дараагүй тохиолдол ордог тул «эсэргүүцсэн» гэж уншихгүй.
  • «Намынхаа олонхтой ижил» — тухайн санал хураалтад гишүүний намын бүлгийн олонх өгсөн саналтай давхцсан хувь. Гишүүд хоорондын ойр байдал — хоёулаа санал өгсөн (≥100) санал хураалтын хэдэн хувьд ижил санал өгсөн.
  • Сэдэв ба байр суурь: төслийг гарчгаар нь 13 бодлогын сэдэвт ангилж, маргаантай (цөөнх ≥ 10%) санал хураалтаар тооцов. Намын доторх жигүүрийг чуулган бүрд санал хураалтын хэв маягаар ялгасан — албан ёсны фракц биш.
  • Хамтын санаачилга: зориуд хамтарсныг харуулахын тулд 2–10 санаачлагчтай төслөөр тоолсон.
  • Хэв маягийн шошго, перцентиль нь 126 гишүүнтэй харьцуулсан тоон босгоор автоматаар оноогдсон тайлбар бөгөөд үнэлгээ биш.
  • Товч намтрыг parliament.mn-д нийтэлсэн бичвэрээс он дарааллаар байрлуулсан; бичвэрийг өөрчлөөгүй.

Эх сурвалж

  • Монгол Улсын Их Хурлын цахим хуудас — parliament.mn: танилцуулга, намтар, санал хураалт, ирц, асуулт асуулга, хуралдааны тэмдэглэл.
  • uih.mn (Цогц Хөгжлийн Үндэсний Төв): хууль, тогтоолын төслийн санаачлагчид, байнгын хороо.
  • Тооцоо, ангилал: Goybiz Analytics.

Шинэчилсэн: 2026-10-16