О.Цогтгэрэл — УИХ-ын гишүүн: санал хураалт, ирц, намтар

GOYBIZ BLITZТун удахгүй

10 хэцүү асуулт

О.Цогтгэрэл гишүүнд түүний санал хураалт, санаачилга, мэдүүлэгт тулгуурласан 10 асуулт тулгаж, маш товч хариулт авна. Хариулаагүй асуултыг тэмдэглэнэ.

GOYBIZ FACTCHECKТун удахгүй

Мэдэгдлийн баримт шалгалт

Гишүүний олон нийтэд хэлсэн мэдэгдлийг санал хураалт, хууль санаачлага, албан ёсны тоо баримттай тулгаж, эх сурвалж, огноотой нь дүгнэнэ.

01 · ТОВЧ ПРОФАЙЛ

Улс төрийн хэв маяг

Бие даасаннамынхаа олонхтой ижил санал өгсөн нь 55.3% (намдаа доод 20%)

Цөөнхийн талдмаргаантай санал хураалтын зөвхөн 32.0%-д ялсан (олонхын) талд

Хяналт тавигч11 асуулт, асуулга тавьсан

2024 оноос хойш 15 хууль, тогтоолын төсөл санаачилсан/хамтран санаачилсан (2 нь батлагдсан); гол сэдэв: Төрийн байгуулалт, Хууль зүй, хүний эрх.
11 асуулт, асуулга тавьсан; ихэвчлэн ерөнхий сайд-д.
Намынхаа олонхоос хамгийн их зөрдөг сэдэв: Орон нутаг, дэд бүтэц (ердийнхөөсөө 36 пп бага нийцдэг).
Ажлын тайлан, мэдээндээ бусдаас илүү онцолдог сэдэв: Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр, Хууль зүй, хүний эрх, Уул уурхай, эрчим хүч.

126 гишүүнтэй харьцуулахад

Перцентиль: 50 = дундаж, 90 = 10 гишүүн тутмын 9-өөс өндөр

Намын олонхтой нийцэл

13

Ялсан (олонхын) талд

6

Хууль санаачлага

64

Асуулт, асуулга

97

Хуралдаанд үг хэлсэн

81

Шийдвэрт нөлөөлсөн

27

Намын доторх санал хураалтын жигүүр: 2025 хавар — A (сул) · 2025 намар — A · 2026 хавар — B (сул) · 2026 намар — B. Дэлгэрэнгүй «Сэдэв ба байр суурь» хэсэгт.

Товч намтар

Мэргэжил: Эдийн засагч. Хажуу тийш гүйлгэж үзнэ.

БоловсролАжилЗасгийн газар, Ерөнхийлөгчийн тамгын газарУИХ-ын гишүүн

1993

Увс аймгийн Тэс сумын 10 жилийн дунд сургууль

1998

ТИС-ийн Компьютерын техник менежментийн сургууль, эдийн засагч

1998–2011

ТЭСО ХХК-ийн захирал

2008

Удирдлагын академи, магистр

2012–2015

Монгол Улсын Ерөнхий сайдын зөвлөх

2015–2017

Увс аймгийн Ардчилсан Намын дарга

2015–2020

ТЭСО корпорацын ерөнхийлөгч

2020–2024

Монгол Улсын Их Хурлын гишүүн

2022–одоо

Монгол Улсын Их Хурал дахь Ардчилсан Намын бүлгийн дарга

2024–одоо

Монгол Улсын Их Хурлын гишүүн

Шагнал: 2012 онд Алтан гадас одон. Гадаад хэл: Англи.

02 · САНАЛ ХУРААЛТ

Хэрхэн санал өгдөг вэ

2025–2026 оны чуулганы нэгдсэн хуралдааны 3,282 санал хураалтын 3,282 нь түүний бүрэн эрхийн хугацаанд болсон. Үүнээс 2,966-д нь санал өгч, 316-д нь санал өгөөгүй (ирээгүй, ирцэд бүртгүүлээгүй).

Зөвшөөрсөн 752Татгалзсан 2,214Санал өгөөгүй 316

Чуулган	Санал хураалт	Санал өгсөн	Зөвшөөрсөн	Татгалзсан	Намын олонхтой ижил
2025 хавар	615	589	174	415	71.2%
2025 намар	578	358	141	217	77.7%
2026 хавар	1,882	1,813	437	1,376	50.6%
2026 намар	207	206	0	206	61.2%

Санал хураалтын орон зай дахь байрлал

Бүх гишүүний саналаас гаргасан 2 хэмжээст зураглал; ойр цэгүүд ижил санал өгдөг

МАНАНХҮНҮЭИЗНН

Хамгийн ойр санал өгдөг гишүүд

Хоёулаа санал өгсөн санал хураалтын хэдэн хувьд ижил санал өгсөн

Л.Оюун-Эрдэнэ · МАН

86.9%Л.Гантөмөр · АН

75.9%О.Амгаланбаатар · АН

67.2%М.Нарантуяа-Нара · ИЗНН

66.4%Ш.Бямбасүрэн · АН

64.6%А.Ганбаатар · АН

55.5%Ж.Баярмаа · АН

51.7%Ж.Энхбаяр · МАН

42.8%

Өөр намаас хамгийн ойр

Намын хил давсан хамгийн өндөр давхцал

Л.Оюун-Эрдэнэ · МАН

86.9%М.Нарантуяа-Нара · ИЗНН

66.4%Б.Чойжилсүрэн · МАН

60.7%Ж.Энхбаяр · МАН

42.8%Ж.Бат-Эрдэнэ · МАН

40.1%

Хамгийн зөрүүтэй

Ижил санал өгсөн хувь хамгийн бага гишүүд

Д.Энхтүвшин · МАН

29.5%П.Ганзориг · ХҮН

33.1%Б.Баярбаатар · МАН

33.8%А.Ундраа · ҮЭ

43.2%Х.Баттулга · АН

60.9%

Байнга эсрэг санал өгдөг гишүүд

Хоёулаа санал өгсөн санал хураалтын хэдэн хувьд нэг нь зөвшөөрч, нөгөө нь татгалзсан

Д.Энхтүвшин · МАН

70.5%Б.Уянга · МАН

70.3%С.Зулпхар · МАН

69.7%А.Ариунзаяа · МАН

69.4%О.Саранчулуун · МАН

69.1%Д.Бум-Очир · МАН

68.7%

Бүх гишүүдийн санал хураалтын холбоосын зураглалыг УИХ-ын гишүүдийн граф хэсгээс харна уу.

Санал хураалтын төрлөөр

Томьёоллоос нь автоматаар ангилсан: үзэл баримтлалын хүрээнд хэлэлцэх, эцэслэн батлах, ажлын хэсэг/гишүүний гаргасан заалтын өөрчлөлт г.м.

Төрөл	Зөвшөөрсөн	Татгалзсан	Өгөөгүй	Зөвшөөрсөн %
Ажлын хэсгийн заалт	213	760	143	22%
Үзэл баримтлалын хүрээнд хэлэлцэх	312	489	90	39%
Эцэслэн батлах	82	293	11	22%
Бусад заалтын өөрчлөлт	56	292	13	16%
Гишүүний гаргасан заалт	31	227	40	12%
Горимын санал	23	42	7	35%
Бусад	23	23	6	50%
Томилох, чөлөөлөх	2	28	3	7%
Буцаах / хэлэлцэхгүй	5	20	2	20%
Яаралтай / хэлэлцэх эсэх	3	17	1	15%
Байнгын хорооны заалт	2	15	0	12%
Дахин санал хураах	0	6	0	0%
Ерөнхийлөгчийн хориг	0	2	0	0%

Сар бүрээр

Намынхаа олонхтой ижил санал өгсөн хувь ба санал хураалтад оролцсон хувь

Намынхаа олонхтой ижилОролцсон

03 · СЭДЭВ БА БАЙР СУУРЬ

Аль сэдэвт илүү, аль сэдэвт бага дэмждэг вэ

Маргаантай санал хураалтыг 13 бодлогын сэдэвт ангилж, гишүүн сэдэв бүрд ердийн түвшнээсээ хэр их эсвэл бага дэмждэгийг хэмжлээ. Нам нь өөрөө тухайн сэдэвт хэр өөрчлөгддөгийг хассан. Тиймээс баар нь зөвхөн тухайн гишүүний өөрийн онцлогийг харуулна.

Сэдэв бүрд — ердийн түвшнээс зөрөх нь

Пп; намын адил өөрчлөлтийг хассан. Бүдэг баар — 5 пп-аас бага, ач холбогдол багатай.

бага дэмждэгердийн түвшинилүү дэмждэг

Хөдөө аж ахуй, хүнс71 санал

+35

Газар, байгаль орчин111 санал

+26

Төсөв, санхүү510 санал

+19

Татвар, гааль79 санал

+16

Хууль зүй, хүний эрх393 санал

+8

Эдийн засаг, бизнес753 санал

−7

Төрийн байгуулалт395 санал

−10

Уул уурхай, эрчим хүч78 санал

−11

Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр93 санал

−12

Орон нутаг, дэд бүтэц91 санал

−13

Эрүүл мэнд277 санал

−22

Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан31 санал

−29

Хамгийн их дэмждэгХөдөө аж ахуй, хүнс+35 пп · 55% зөвшөөрсөн

Хамгийн бага дэмждэгБоловсрол, соёл, шинжлэх ухаан−29 пп · 7% зөвшөөрсөн

Намаасаа хамгийн их зөрдөгОрон нутаг, дэд бүтэцнамын олонхтой 22% ижил (−36 пп ердийнхөөсөө)

АН доторх жигүүр — чуулган бүрд аль талд байсан бэ

Нам дотроо хуваагдсан (цөөнх ≥ 20%) санал хураалтын хэв маягаар 2 бүлэг ялгав. Албан ёсны фракц биш; A/B нь тэмдэглэгээ.

2025 хавар · сул

A22 гишүүн

● О.Цогтгэрэл (сул)

Д.Ганбат, Г.Очирбат, Ө.Шижир

B17 гишүүн

Г.Хосбаяр, Ж.Баярмаа, Б.Жаргалан

2025 намар

A26 гишүүн

● О.Цогтгэрэл

Л.Мөнхбаясгалан, Р.Сэддорж, С.Эрдэнэболд

B11 гишүүн

Э.Одбаяр, Б.Жаргалан, Н.Алтанхуяг

2026 хавар↕ сольсон · сул

A22 гишүүн

Б.Бейсен, Х.Тэмүүжин, Б.Жаргалан

B16 гишүүн

● О.Цогтгэрэл (сул)

Н.Алтанхуяг, Э.Одбаяр, О.Амгаланбаатар

2026 намар

A19 гишүүн

Х.Тэмүүжин, Б.Бейсен, Б.Жаргалан

B12 гишүүн

● О.Цогтгэрэл

О.Цогтгэрэл, П.Мөнхтулга, Б.Түвшин

«Татгалзсан» гэдэгт ирцэд бүртгүүлсэн ч товч дараагүй тохиолдол ордог. Сэдвийн ангилал төслийн гарчгаас автоматаар тогтоогдсон. Жигүүрийн нүдэнд — тухайн бүлгийг хамгийн тод илэрхийлсэн гишүүд.

04 · ШИЙДВЭР ГАРГАХ ХЭВ МАЯГ

Шийдвэр гаргахдаа ямар байдаг вэ

Санал нь хуваагдсан 2,904 санал хураалтад гишүүн хэнийг дагадаг, хэзээ намаасаа салдаг, саналаа хэр өөрчилдгийг харуулав. Доорх зурвас нь 126 гишүүнтэй харьцуулсан байр; дунд шугам нь дундаж.

Намын олонхтой ижил

55.3%

126 гишүүнээс ~110-д

Ялсан (олонхын) талд

32.0%

126 гишүүнээс ~118-д

Байнгын хорооны саналыг дагасан

64.8%

хороо дэмжсэн / дэмжээгүй саналд

Ирсэн өдрөө санал өгөөгүй

1.8%

тухайн өдрийн маргаантай санал хураалтаас

Чуулган бүрээр — намын олонхтой ижил

Маргаантай санал хураалтад; баганын доор санал хураалтын тоо

70.6%

2025 хавар554

74.3%

2025 намар292

50.6%

2026 хавар1,726

61.0%

2026 намар205

2025 хавар → 2026 намар: −9.6 пп; намынхаа бусад гишүүдийн өөрчлөлтөөс −2.4 пп.

Байр сууриа өөрчилсөн мөчүүд

18удаа бага зөрүүтэй (≤ 6 санал) санал хураалтад намаасаа зөрсөн — 9 нь ялсан талд, өөрөөр хэлбэл дүнд нөлөөлсөн.

3/7төсөлд «хэлэлцэх эсэх» ба эцсийн шатанд өөр санал өгсөн.

15удаа дахин явуулсан санал хураалтад саналаа өөрчилсөн.

05 · ХУУЛЬ САНААЧЛАГА

Юуг санаачилж, хэнтэй хамтардаг вэ

2024 оноос хойш 15 хууль, тогтоолын төслийн санаачлагчаар бүртгэгдсэн. Өмнөх бүрэн эрхийн хугацаанд 1 төсөл санаачилсан. 1 хуулийн ажлын хэсэгт ажилласан.

Санаачилсан төсөл

15

126 гишүүнээс ~45-д

Батлагдсан

2

0 нь дэмжигдээгүй

Хэлэлцэгдэж буй

13

өргөн барьсан / хэлэлцэж буй

Хамтрагчдын өөр намынх

14%

2–10 санаачлагчтай төсөлд

Санаачилсан төслүүд цаг хугацаанд

Цэг бүр нэг төсөл; том цэг — цөөн санаачлагчтай (өөрийн санаачилга), жижиг — олон гишүүний хамтын

батлагдсандэмжигдээгүйхэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан

Хэнтэй хамтардаг вэ

Санаачлагчдын тоогоор төслүүд; хамтрагч — 2–10 гишүүнтэй төслөөр

3

12

Ганцаараа 0%2–10 гишүүн11+ гишүүн

Г.Очирбат2 Ж.Батсуурь1 А.Ганбаатар1 Ц.Мөнхбат1 Н.Наранбаатар1 Э.Одбаяр1 Д.Пүрэвдаваа1 Р.Сэддорж1

Санаачилсан төслийн сэдэв

Төслийн гарчгаар ангилсан

Төрийн байгуулалт

43%

Хууль зүй, хүний эрх

24%

Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан

19%

Газар, байгаль орчин

10%

Эдийн засаг, бизнес

5%

06 · ХЯНАЛТ

Гүйцэтгэх засаглалаас юу асуудаг вэ

Асуулт, асуулга нь гишүүн Засгийн газрыг хянах албан ёсны хэрэгсэл. Хэнд хандаж, ямар сэдвээр асуудаг нь гишүүний анхаарлын төвийг харуулдаг.

Асуулт, асуулга

11

126 гишүүнээс ~4-д

Асуулга

5

чуулганы хуралдаанд хариулдаг

Асуулт · асуулгын цаг

0 · 6

бичгээр / амаар

Хариу авсан

100%

11 / 11

Хэнд хандсан

Ерөнхий сайд

8

Монгол Улсын Ерөнхий аудитор Д.Загджав

1

Монголбанкны Ерөнхийлөгч Б.Лхагвасүрэн

1

Хууль зүй, дотоод хэргийн сайд

1

Сэдэв

Асуулт, асуулгын бичвэрээс

Төрийн байгуулалт

49%

Эдийн засаг, бизнес

31%

Төсөв, санхүү

11%

Хууль зүй, хүний эрх

4%

Татвар, гааль

2%

Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр

2%

Одон Цогтгэрэл