Улсын Их Хурлын гишүүд · Монгол Ардын нам
Н.Батсүмбэрэл

Нацагдорж Батсүмбэрэл

Монгол Ардын нам10-р тойрог · Сүхбаатар, Чингэлтэй

УИХ-ын гишүүн Н.Батсүмбэрэл (Монгол Ардын нам, Сүхбаатар, Чингэлтэй тойргоос): 2,583 санал хураалтад санал өгсөн, 68% нь намынхаа олонхтой ижил. Санал хураалт, ирц, хуулийн төсөл, намтар, хөрөнгө орлогын мэдүүлэг.

Санал өгсөн
2,583
3,282 санал хураалтаас
Зөвшөөрсөн · Татгалзсан
59% · 41%
өгсөн саналын
Намынхаа олонхтой ижил
68.0%
824 удаа зөрсөн
Ирц
86.7%
137/158 хуралдаан
GOYBIZ BLITZТун удахгүй

10 хэцүү асуулт

Н.Батсүмбэрэл гишүүнд түүний санал хураалт, санаачилга, мэдүүлэгт тулгуурласан 10 асуулт тулгаж, маш товч хариулт авна. Хариулаагүй асуултыг тэмдэглэнэ.

GOYBIZ FACTCHECKТун удахгүй

Мэдэгдлийн баримт шалгалт

Гишүүний олон нийтэд хэлсэн мэдэгдлийг санал хураалт, хууль санаачлага, албан ёсны тоо баримттай тулгаж, эх сурвалж, огноотой нь дүгнэнэ.

01 · ТОВЧ ПРОФАЙЛ

Улс төрийн хэв маяг

Хууль санаачлагч27 хууль, тогтоолын төсөл санаачилсан/хамтран санаачилсан
Нам дамнасан хамтрагч2–10 гишүүнтэй 6 төслийн хамтран санаачлагчдынх нь 42.9% нь өөр намынх
Чимээгүйнэгдсэн хуралдаанд 7 удаа үг хэлсэн (доод 15%)
  • 2024 оноос хойш 27 хууль, тогтоолын төсөл санаачилсан/хамтран санаачилсан (4 нь батлагдсан); гол сэдэв: Төрийн байгуулалт, Эрүүл мэнд.
  • Намынхаа олонхоос хамгийн их зөрдөг сэдэв: Эрүүл мэнд (ердийнхөөсөө 13 пп бага нийцдэг).
  • Ажлын тайлан, мэдээндээ бусдаас илүү онцолдог сэдэв: Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан.
126 гишүүнтэй харьцуулахад
Перцентиль: 50 = дундаж, 90 = 10 гишүүн тутмын 9-өөс өндөр
Намын олонхтой нийцэл
41
Ялсан (олонхын) талд
46
Хууль санаачлага
99
Асуулт, асуулга
0
Хуралдаанд үг хэлсэн
14
Шийдвэрт нөлөөлсөн
78

Намын доторх санал хураалтын жигүүр: 2025 хавар — A (сул) · 2025 намар — B · 2026 хавар — B (сул) · 2026 намар — A. Дэлгэрэнгүй «Сэдэв ба байр суурь» хэсэгт.

Товч намтар
Мэргэжил: Түүх, нийгмийн ухааны багш. Хажуу тийш гүйлгэж үзнэ.
БоловсролАжилЗасгийн газар, Ерөнхийлөгчийн тамгын газарУИХ-ын гишүүн
2001
Баянхонгор аймгийн 2-р дунд сургууль
2006
Монгол Улсын Боловсролын Их сургууль, түүх, нийгмийн ухааны багш
2006–2007
Нийслэлийн МАН-ын хороонд улс төрийн ажилтан
2007
Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн тамгын газарт референт
2007–2010
Нийслэлийн МАН-ын хороонд улс төрийн ажилтан
2008
Монгол Улсын Боловсролын Их сургууль, магистр
2008–2012
Чингэлтэй дүүргийн ИТХ-ын төлөөлөгч, тэргүүлэгч
2010–2011
НАМОХ-ны Ерөнхий нарийн бичгийн дарга
2011–2012
МҮХАҮТ-д гишүүнчлэл, олон нийттэй харилцах хэлтсийн дарга
2012
МАН-ын Ерөнхий нарийн бичгийн даргын зөвлөх
2012–2013
Чингэлтэй дүүргийн засаг даргын орлогч
2013–2016
МАН-ын Нам байгуулалт, улс төрийн газарт улс төрийн бодлогын ахлах ажилтан
2016–2018
Монгол наадам цогцолбор ОНӨТҮГ-ын дарга
2018–2020
МАН-ын улс төрийн бодлогын газрын дарга
2020
НИТХ-ын төлөөлөгч, тэргүүлэгч, МАН-ын бүлгийн дарга
2020–2024
НИТХ, Чингэлтэй дүүргийн ИТХ-ын төлөөлөгч, Нийслэлийн Чингэлтэй дүүргийн засаг дарга
2024
Монгол Улсын Боловсролын Их сургууль, улс төрийн ухааны доктор
2024–одоо
Монгол Улсын Их Хурлын гишүүн

Шагнал: 2022 онд Алтангадас одон.

02 · САНАЛ ХУРААЛТ

Хэрхэн санал өгдөг вэ

2025–2026 оны чуулганы нэгдсэн хуралдааны 3,282 санал хураалтын 3,282 нь түүний бүрэн эрхийн хугацаанд болсон. Үүнээс 2,583-д нь санал өгч, 699-д нь санал өгөөгүй (ирээгүй, ирцэд бүртгүүлээгүй).

Зөвшөөрсөн 1,524Татгалзсан 1,059Санал өгөөгүй 699
ЧуулганСанал хураалтСанал өгсөнЗөвшөөрсөнТатгалзсанНамын олонхтой ижил
2025 хавар61551029421663.7%
2025 намар57855517338270.5%
2026 хавар1,8821,31189541666.5%
2026 намар2072071624582.0%
Санал хураалтын орон зай дахь байрлал
Бүх гишүүний саналаас гаргасан 2 хэмжээст зураглал; ойр цэгүүд ижил санал өгдөг
Н.Батсүмбэрэл
МАНАНХҮНҮЭИЗНН
Хамгийн ойр санал өгдөг гишүүд
Хоёулаа санал өгсөн санал хураалтын хэдэн хувьд ижил санал өгсөн
Өөр намаас хамгийн ойр
Намын хил давсан хамгийн өндөр давхцал
Хамгийн зөрүүтэй
Ижил санал өгсөн хувь хамгийн бага гишүүд
Байнга эсрэг санал өгдөг гишүүд
Хоёулаа санал өгсөн санал хураалтын хэдэн хувьд нэг нь зөвшөөрч, нөгөө нь татгалзсан
Бүх гишүүдийн санал хураалтын холбоосын зураглалыг УИХ-ын гишүүдийн граф хэсгээс харна уу.

Санал хураалтын төрлөөр

Томьёоллоос нь автоматаар ангилсан: үзэл баримтлалын хүрээнд хэлэлцэх, эцэслэн батлах, ажлын хэсэг/гишүүний гаргасан заалтын өөрчлөлт г.м.

ТөрөлЗөвшөөрсөнТатгалзсанӨгөөгүйЗөвшөөрсөн %
Ажлын хэсгийн заалт30445435840%
Үзэл баримтлалын хүрээнд хэлэлцэх42630615958%
Эцэслэн батлах303394489%
Бусад заалтын өөрчлөлт265682880%
Гишүүний гаргасан заалт1031306544%
Горимын санал36251159%
Бусад3312773%
Томилох, чөлөөлөх272493%
Буцаах / хэлэлцэхгүй1110652%
Яаралтай / хэлэлцэх эсэх87653%
Байнгын хорооны заалт56645%
Дахин санал хураах105100%
Ерөнхийлөгчийн хориг200100%
Сар бүрээр
Намынхаа олонхтой ижил санал өгсөн хувь ба санал хураалтад оролцсон хувь
0%25%50%75%100%2025-032025-092026-05
Намынхаа олонхтой ижилОролцсон
03 · СЭДЭВ БА БАЙР СУУРЬ

Аль сэдэвт илүү, аль сэдэвт бага дэмждэг вэ

Маргаантай санал хураалтыг 13 бодлогын сэдэвт ангилж, гишүүн сэдэв бүрд ердийн түвшнээсээ хэр их эсвэл бага дэмждэгийг хэмжлээ. Нам нь өөрөө тухайн сэдэвт хэр өөрчлөгддөгийг хассан. Тиймээс баар нь зөвхөн тухайн гишүүний өөрийн онцлогийг харуулна.

Сэдэв бүрд — ердийн түвшнээс зөрөх нь
Пп; намын адил өөрчлөлтийг хассан. Бүдэг баар — 5 пп-аас бага, ач холбогдол багатай.
бага дэмждэгердийн түвшинилүү дэмждэг
Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан30 санал
+22
Татвар, гааль51 санал
+15
Уул уурхай, эрчим хүч61 санал
+15
Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр93 санал
+9
Газар, байгаль орчин74 санал
+8
Орон нутаг, дэд бүтэц86 санал
+6
Төрийн байгуулалт402 санал
+4
Төсөв, санхүү461 санал
−1
Эдийн засаг, бизнес674 санал
−3
Хөдөө аж ахуй, хүнс34 санал
−8
Эрүүл мэнд170 санал
−9
Хууль зүй, хүний эрх243 санал
−13
Хамгийн их дэмждэгБоловсрол, соёл, шинжлэх ухаан+22 пп · 87% зөвшөөрсөн
Хамгийн бага дэмждэгХууль зүй, хүний эрх−13 пп · 56% зөвшөөрсөн
Намаасаа хамгийн их зөрдөгЭрүүл мэнднамын олонхтой 52% ижил (−13 пп ердийнхөөсөө)
МАН доторх жигүүр — чуулган бүрд аль талд байсан бэ
Нам дотроо хуваагдсан (цөөнх ≥ 20%) санал хураалтын хэв маягаар 2 бүлэг ялгав. Албан ёсны фракц биш; A/B нь тэмдэглэгээ.
2025 хавар · сул
A40 гишүүн
● Н.Батсүмбэрэл (сул)
П.Сайнзориг, Э.Болормаа, А.Ариунзаяа
B24 гишүүн
Л.Энх-Амгалан, Ч.Ундрам, Ж.Чинбүрэн
2025 намар↕ сольсон
A39 гишүүн
Ж.Батжаргал, Э.Батшугар, Ч.Ундрам
B22 гишүүн
● Н.Батсүмбэрэл
Ц.Даваасүрэн, Л.Мөнхбаатар, Ж.Ганбаатар
2026 хавар · сул
A34 гишүүн
Ж.Батжаргал, С.Бямбацогт, А.Ариунзаяа
B29 гишүүн
● Н.Батсүмбэрэл (сул)
Б.Чойжилсүрэн, Л.Мөнхбаатар, З.Мэндсайхан
2026 намар↕ сольсон
A38 гишүүн
● Н.Батсүмбэрэл
Ж.Батжаргал, Б.Уянга, Э.Батшугар
B22 гишүүн
Э.Болормаа, М.Мандхай, Ч.Ундрам

«Татгалзсан» гэдэгт ирцэд бүртгүүлсэн ч товч дараагүй тохиолдол ордог. Сэдвийн ангилал төслийн гарчгаас автоматаар тогтоогдсон. Жигүүрийн нүдэнд — тухайн бүлгийг хамгийн тод илэрхийлсэн гишүүд.

04 · ШИЙДВЭР ГАРГАХ ХЭВ МАЯГ

Шийдвэр гаргахдаа ямар байдаг вэ

Санал нь хуваагдсан 2,385 санал хураалтад гишүүн хэнийг дагадаг, хэзээ намаасаа салдаг, саналаа хэр өөрчилдгийг харуулав. Доорх зурвас нь 126 гишүүнтэй харьцуулсан байр; дунд шугам нь дундаж.

Намын олонхтой ижил
65.2%
126 гишүүнээс ~74-д
Ялсан (олонхын) талд
65.2%
126 гишүүнээс ~68-д
Байнгын хорооны саналыг дагасан
47.7%
хороо дэмжсэн / дэмжээгүй саналд
Ирсэн өдрөө санал өгөөгүй
1.9%
тухайн өдрийн маргаантай санал хураалтаас
Чуулган бүрээр — намын олонхтой ижил
Маргаантай санал хураалтад; баганын доор санал хураалтын тоо
62.9%
2025 хавар499
55.9%
2025 намар370
66.4%
2026 хавар1,306
82.0%
2026 намар205

2025 хавар → 2026 намар: +19.1 пп; намынхаа бусад гишүүдийн өөрчлөлтөөс +15.4 пп.

Байр сууриа өөрчилсөн мөчүүд
41удаа бага зөрүүтэй (≤ 6 санал) санал хураалтад намаасаа зөрсөн — 22 нь ялсан талд, өөрөөр хэлбэл дүнд нөлөөлсөн.
2/7төсөлд «хэлэлцэх эсэх» ба эцсийн шатанд өөр санал өгсөн.
15удаа дахин явуулсан санал хураалтад саналаа өөрчилсөн.
05 · ХУУЛЬ САНААЧЛАГА

Юуг санаачилж, хэнтэй хамтардаг вэ

2024 оноос хойш 27 хууль, тогтоолын төслийн санаачлагчаар бүртгэгдсэн.

Санаачилсан төсөл
27
126 гишүүнээс ~1-д
Батлагдсан
4
1 нь дэмжигдээгүй
Хэлэлцэгдэж буй
22
өргөн барьсан / хэлэлцэж буй
Хамтрагчдын өөр намынх
43%
2–10 санаачлагчтай төсөлд
Санаачилсан төслүүд цаг хугацаанд
Цэг бүр нэг төсөл; том цэг — цөөн санаачлагчтай (өөрийн санаачилга), жижиг — олон гишүүний хамтын
202520262024-072024.08.13 · Монгол улсын их хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай · батлагдсан · 6 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2025.03.31 · Цусны донорын тухай · батлагдсан · 4 санаачлагч · Эрүүл мэнд2025.03.31 · Эрхтэн, эд, эс шилжүүлэн суулгах тухай · батлагдсан · 4 санаачлагч · Эрүүл мэнд2025.06.19 · Харьяатын тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай · батлагдсан · 8 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2025.06.19 · Онцгой албан татварын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 4 санаачлагч · Татвар, гааль2025.07.04 · Хүнсний бүтээгдэхүүний аюулгүй байдлыг хангах тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 12 санаачлагч · Хөдөө аж ахуй, хүнс2025.09.22 · Тамхины хяналтын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 77 санаачлагч · Эрүүл мэнд2025.11.16 · Монгол Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 33 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2025.11.24 · Хянан шалгах түр хороо байгуулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 37 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2025.11.27 · Монгол Улсын засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 8 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2025.11.27 · Үндэсний их баяр наадмын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 41 санаачлагч · Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан2025.12.12 · Гадаад зээллэгийн ашиглалт, үр ашгийг нэмэгдүүлэх тухай · дэмжигдээгүй · 38 санаачлагч · Төсөв, санхүү2026.05.13 · Монгол Улсын Их Хурлын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 12 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.05.13 · Монгол Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 12 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.05.13 · Монгол Улсын Их Хурлын хяналт шалгалтын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 12 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.05.27 · Монгол Улсын их хурлын тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 74 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.05.28 · Үндэсний их баяр наадмын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 19 санаачлагч · Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан2026.05.29 · Эмнэлгийн тусламж, үйлчилгээний тухай хууль · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 45 санаачлагч · Эрүүл мэнд2026.05.29 · Монгол улсын засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 16 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.06.02 · Улсын бүртгэлийн ерөнхий хуульд нэмэлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 36 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.06.08 · Ойн тухай /Шинэчилсэн найруулга/ · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 17 санаачлагч · Газар, байгаль орчин2026.06.10 · Төрийн албаны тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 21 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.06.23 · Асрах үйлчилгээний тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 65 санаачлагч · Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр2026.06.29 · Монгол Улсын үндсэн хуулийн цэцийн тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 54 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.06.29 · Үндсэн хуулийн цэцэд маргаан хянан шийдвэрлэх тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 55 санаачлагч · Хууль зүй, хүний эрх2026.07.02 · Төрийн худалдан авах ажиллагааны тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 28 санаачлагч · Эдийн засаг, бизнес2026.07.06 · Дулаан хангамжийн тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 31 санаачлагч · Уул уурхай, эрчим хүч
батлагдсандэмжигдээгүйхэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан
Хэнтэй хамтардаг вэ
Санаачлагчдын тоогоор төслүүд; хамтрагч — 2–10 гишүүнтэй төслөөр
6
21
Ганцаараа 0%2–10 гишүүн11+ гишүүн
Санаачилсан төслийн сэдэв
Төслийн гарчгаар ангилсан
Төрийн байгуулалт
50%
Эрүүл мэнд
11%
Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан
11%
Төсөв, санхүү
6%
Татвар, гааль
6%
Эдийн засаг, бизнес
3%

Аргачлал, эх сурвалж

Юуг хэмжсэн бэ

  • Санал хураалт: чуулганы нэгдсэн хуралдааны нэрсийн санал хураалт (2025-03-27-с хойш); байнгын хорооных ороогүй. «Татгалзсан» гэдэгт ирцэд бүртгүүлсэн ч товч дараагүй тохиолдол ордог тул «эсэргүүцсэн» гэж уншихгүй.
  • «Намынхаа олонхтой ижил» — тухайн санал хураалтад гишүүний намын бүлгийн олонх өгсөн саналтай давхцсан хувь. Гишүүд хоорондын ойр байдал — хоёулаа санал өгсөн (≥100) санал хураалтын хэдэн хувьд ижил санал өгсөн.
  • Сэдэв ба байр суурь: төслийг гарчгаар нь 13 бодлогын сэдэвт ангилж, маргаантай (цөөнх ≥ 10%) санал хураалтаар тооцов. Намын доторх жигүүрийг чуулган бүрд санал хураалтын хэв маягаар ялгасан — албан ёсны фракц биш.
  • Хамтын санаачилга: зориуд хамтарсныг харуулахын тулд 2–10 санаачлагчтай төслөөр тоолсон.
  • Хэв маягийн шошго, перцентиль нь 126 гишүүнтэй харьцуулсан тоон босгоор автоматаар оноогдсон тайлбар бөгөөд үнэлгээ биш.
  • Товч намтрыг parliament.mn-д нийтэлсэн бичвэрээс он дарааллаар байрлуулсан; бичвэрийг өөрчлөөгүй.

Эх сурвалж

  • Монгол Улсын Их Хурлын цахим хуудас — parliament.mn: танилцуулга, намтар, санал хураалт, ирц, асуулт асуулга, хуралдааны тэмдэглэл.
  • uih.mn (Цогц Хөгжлийн Үндэсний Төв): хууль, тогтоолын төслийн санаачлагчид, байнгын хороо.
  • Тооцоо, ангилал: Goybiz Analytics.

Шинэчилсэн: 2026-10-16