Улсын Их Хурлын гишүүд · Монгол Ардын нам
Д.Рэгдэл

Дүгэр Рэгдэл

Монгол Ардын намнамын жагсаалт · №5

УИХ-ын гишүүн Д.Рэгдэл (Монгол Ардын нам): 3,144 санал хураалтад санал өгсөн, 89.2% нь намынхаа олонхтой ижил. Санал хураалт, ирц, хуулийн төсөл, намтар, хөрөнгө орлогын мэдүүлэг.

Санал өгсөн
3,144
3,282 санал хураалтаас
Зөвшөөрсөн · Татгалзсан
84% · 16%
өгсөн саналын
Намынхаа олонхтой ижил
89.2%
340 удаа зөрсөн
Ирц
92.4%
146/158 хуралдаан
GOYBIZ BLITZТун удахгүй

10 хэцүү асуулт

Д.Рэгдэл гишүүнд түүний санал хураалт, санаачилга, мэдүүлэгт тулгуурласан 10 асуулт тулгаж, маш товч хариулт авна. Хариулаагүй асуултыг тэмдэглэнэ.

GOYBIZ FACTCHECKТун удахгүй

Мэдэгдлийн баримт шалгалт

Гишүүний олон нийтэд хэлсэн мэдэгдлийг санал хураалт, хууль санаачлага, албан ёсны тоо баримттай тулгаж, эх сурвалж, огноотой нь дүгнэнэ.

01 · ТОВЧ ПРОФАЙЛ

Улс төрийн хэв маяг

Намын шугамаармаргаантай санал хураалтын 88.5%-д намынхаа олонхтой ижил (намдаа дээд 20%)
  • 2024 оноос хойш 12 хууль, тогтоолын төсөл санаачилсан/хамтран санаачилсан (2 нь батлагдсан); гол сэдэв: Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан, Төрийн байгуулалт.
  • Намынхаа олонхоос хамгийн их зөрдөг сэдэв: Төсөв, санхүү (ердийнхөөсөө 7 пп бага нийцдэг).
  • Ажлын тайлан, мэдээндээ бусдаас илүү онцолдог сэдэв: Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр, Хууль зүй, хүний эрх, Уул уурхай, эрчим хүч.
126 гишүүнтэй харьцуулахад
Перцентиль: 50 = дундаж, 90 = 10 гишүүн тутмын 9-өөс өндөр
Намын олонхтой нийцэл
94
Ялсан (олонхын) талд
97
Хууль санаачлага
41
Асуулт, асуулга
0
Хуралдаанд үг хэлсэн
48
Шийдвэрт нөлөөлсөн
76

Намын доторх санал хураалтын жигүүр: 2025 хавар — A (сул) · 2025 намар — A · 2026 хавар — A (сул) · 2026 намар — A. Дэлгэрэнгүй «Сэдэв ба байр суурь» хэсэгт.

Товч намтар
Мэргэжил: Биохимич. Хажуу тийш гүйлгэж үзнэ.
БоловсролАжилЗасгийн газар, Ерөнхийлөгчийн тамгын газарУИХ-ын гишүүн
1970
Говь-Алтай аймгийн 10 жилийн дунд сургууль
1976
Харьковын Улсын их сургууль, ЗХУ, Биохимич
1976–1977
ШУА, ХХТХ-нд эрдэм шинжилгээний дадлагажигч ажилтан
1977–1982
ШУА, ФТХ-нд эрдэм шинжилгээний дэд ажилтан
1982–1985
А.Гумболдтын их сургууль, Герман, Математик-Байгалийн ухааны факультет, аспирант
1985
Берлин хотын А.Гумболдтын их сургууль, Герман, аспирантур, Энзимологич
1985–2001
ХХТХ, Биохимийн сектор, эрдэм шинжилгээний ажилтан, секторын эрхлэгч, Хүрээлэнгийн эрдэмтэн нарийн бичгийн дарга
2001–2009
ШУА-ийн Эрдэмтэн нарийн бичгийн дарга
2009–2016
ШУА-ийн Тэргүүн дэд Ерөнхийлөгч
2016–2024
ШУА-ийн ерөнхийлөгч
2024–одоо
Монгол Улсын Их Хурлын гишүүн

Шагнал: 1996 онд Монгол улсын Төрийн Соёрхол; 1998 онд Алтангадас одон; 2006 онд Шинжлэх ухааны гавъяат зүтгэлтэн; 2021 онд Сүхбаатарын одон. Гадаад хэл: Англи, Герман, Орос.

02 · САНАЛ ХУРААЛТ

Хэрхэн санал өгдөг вэ

2025–2026 оны чуулганы нэгдсэн хуралдааны 3,282 санал хураалтын 3,282 нь түүний бүрэн эрхийн хугацаанд болсон. Үүнээс 3,144-д нь санал өгч, 138-д нь санал өгөөгүй (ирээгүй, ирцэд бүртгүүлээгүй).

Зөвшөөрсөн 2,631Татгалзсан 513Санал өгөөгүй 138
ЧуулганСанал хураалтСанал өгсөнЗөвшөөрсөнТатгалзсанНамын олонхтой ижил
2025 хавар61559649610083.9%
2025 намар57857431026486.2%
2026 хавар1,8821,8391,70213792.1%
2026 намар2071351231285.9%
Санал хураалтын орон зай дахь байрлал
Бүх гишүүний саналаас гаргасан 2 хэмжээст зураглал; ойр цэгүүд ижил санал өгдөг
Д.Рэгдэл
МАНАНХҮНҮЭИЗНН
Хамгийн ойр санал өгдөг гишүүд
Хоёулаа санал өгсөн санал хураалтын хэдэн хувьд ижил санал өгсөн
Өөр намаас хамгийн ойр
Намын хил давсан хамгийн өндөр давхцал
Хамгийн зөрүүтэй
Ижил санал өгсөн хувь хамгийн бага гишүүд
Байнга эсрэг санал өгдөг гишүүд
Хоёулаа санал өгсөн санал хураалтын хэдэн хувьд нэг нь зөвшөөрч, нөгөө нь татгалзсан
Бүх гишүүдийн санал хураалтын холбоосын зураглалыг УИХ-ын гишүүдийн граф хэсгээс харна уу.

Санал хураалтын төрлөөр

Томьёоллоос нь автоматаар ангилсан: үзэл баримтлалын хүрээнд хэлэлцэх, эцэслэн батлах, ажлын хэсэг/гишүүний гаргасан заалтын өөрчлөлт г.м.

ТөрөлЗөвшөөрсөнТатгалзсанӨгөөгүйЗөвшөөрсөн %
Ажлын хэсгийн заалт893215881%
Үзэл баримтлалын хүрээнд хэлэлцэх772843590%
Эцэслэн батлах352201495%
Бусад заалтын өөрчлөлт254525583%
Гишүүний гаргасан заалт1791081162%
Горимын санал5513481%
Бусад445390%
Томилох, чөлөөлөх3003100%
Буцаах / хэлэлцэхгүй222392%
Яаралтай / хэлэлцэх эсэх155175%
Байнгын хорооны заалт134076%
Дахин санал хураах0510%
Ерөнхийлөгчийн хориг200100%
Сар бүрээр
Намынхаа олонхтой ижил санал өгсөн хувь ба санал хураалтад оролцсон хувь
0%25%50%75%100%2025-032025-092026-05
Намынхаа олонхтой ижилОролцсон
03 · СЭДЭВ БА БАЙР СУУРЬ

Аль сэдэвт илүү, аль сэдэвт бага дэмждэг вэ

Маргаантай санал хураалтыг 13 бодлогын сэдэвт ангилж, гишүүн сэдэв бүрд ердийн түвшнээсээ хэр их эсвэл бага дэмждэгийг хэмжлээ. Нам нь өөрөө тухайн сэдэвт хэр өөрчлөгддөгийг хассан. Тиймээс баар нь зөвхөн тухайн гишүүний өөрийн онцлогийг харуулна.

Сэдэв бүрд — ердийн түвшнээс зөрөх нь
Пп; намын адил өөрчлөлтийг хассан. Бүдэг баар — 5 пп-аас бага, ач холбогдол багатай.
бага дэмждэгердийн түвшинилүү дэмждэг
Эрүүл мэнд268 санал
+7
Газар, байгаль орчин107 санал
+6
Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан28 санал
+5
Эдийн засаг, бизнес747 санал
+5
Орон нутаг, дэд бүтэц95 санал
+4
Төсөв, санхүү447 санал
+0
Төрийн байгуулалт439 санал
−1
Татвар, гааль92 санал
−2
Уул уурхай, эрчим хүч78 санал
−4
Хууль зүй, хүний эрх453 санал
−7
Хөдөө аж ахуй, хүнс71 санал
−12
Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр102 санал
−15
Хамгийн их дэмждэгЭрүүл мэнд+7 пп · 92% зөвшөөрсөн
Хамгийн бага дэмждэгНийгмийн хамгаалал, хөдөлмөр−15 пп · 89% зөвшөөрсөн
Намаасаа хамгийн их зөрдөгТөсөв, санхүүнамын олонхтой 81% ижил (−7 пп ердийнхөөсөө)
МАН доторх жигүүр — чуулган бүрд аль талд байсан бэ
Нам дотроо хуваагдсан (цөөнх ≥ 20%) санал хураалтын хэв маягаар 2 бүлэг ялгав. Албан ёсны фракц биш; A/B нь тэмдэглэгээ.
2025 хавар · сул
A40 гишүүн
● Д.Рэгдэл (сул)
П.Сайнзориг, Э.Болормаа, А.Ариунзаяа
B24 гишүүн
Л.Энх-Амгалан, Ч.Ундрам, Ж.Чинбүрэн
2025 намар
A39 гишүүн
● Д.Рэгдэл
Ж.Батжаргал, Э.Батшугар, Ч.Ундрам
B22 гишүүн
Ц.Даваасүрэн, Л.Мөнхбаатар, Ж.Ганбаатар
2026 хавар · сул
A34 гишүүн
● Д.Рэгдэл (сул)
Ж.Батжаргал, С.Бямбацогт, А.Ариунзаяа
B29 гишүүн
Б.Чойжилсүрэн, Л.Мөнхбаатар, З.Мэндсайхан
2026 намар
A38 гишүүн
● Д.Рэгдэл
Ж.Батжаргал, Б.Уянга, Э.Батшугар
B22 гишүүн
Э.Болормаа, М.Мандхай, Ч.Ундрам

«Татгалзсан» гэдэгт ирцэд бүртгүүлсэн ч товч дараагүй тохиолдол ордог. Сэдвийн ангилал төслийн гарчгаас автоматаар тогтоогдсон. Жигүүрийн нүдэнд — тухайн бүлгийг хамгийн тод илэрхийлсэн гишүүд.

04 · ШИЙДВЭР ГАРГАХ ХЭВ МАЯГ

Шийдвэр гаргахдаа ямар байдаг вэ

Санал нь хуваагдсан 2,943 санал хураалтад гишүүн хэнийг дагадаг, хэзээ намаасаа салдаг, саналаа хэр өөрчилдгийг харуулав. Доорх зурвас нь 126 гишүүнтэй харьцуулсан байр; дунд шугам нь дундаж.

Намын олонхтой ижил
88.5%
126 гишүүнээс ~8-д
Ялсан (олонхын) талд
88.1%
126 гишүүнээс ~4-д
Байнгын хорооны саналыг дагасан
46.5%
хороо дэмжсэн / дэмжээгүй саналд
Ирсэн өдрөө санал өгөөгүй
0.1%
тухайн өдрийн маргаантай санал хураалтаас
Чуулган бүрээр — намын олонхтой ижил
Маргаантай санал хураалтад; баганын доор санал хураалтын тоо
83.9%
2025 хавар584
81.0%
2025 намар389
92.0%
2026 хавар1,831
86.6%
2026 намар134

2025 хавар → 2026 хавар: +8.1 пп; намынхаа бусад гишүүдийн өөрчлөлтөөс +4.4 пп.

Байр сууриа өөрчилсөн мөчүүд
38удаа бага зөрүүтэй (≤ 6 санал) санал хураалтад намаасаа зөрсөн — 21 нь ялсан талд, өөрөөр хэлбэл дүнд нөлөөлсөн.
1/8төсөлд «хэлэлцэх эсэх» ба эцсийн шатанд өөр санал өгсөн.
3удаа дахин явуулсан санал хураалтад саналаа өөрчилсөн.
05 · ХУУЛЬ САНААЧЛАГА

Юуг санаачилж, хэнтэй хамтардаг вэ

2024 оноос хойш 12 хууль, тогтоолын төслийн санаачлагчаар бүртгэгдсэн.

Санаачилсан төсөл
12
126 гишүүнээс ~74-д
Батлагдсан
2
0 нь дэмжигдээгүй
Хэлэлцэгдэж буй
10
өргөн барьсан / хэлэлцэж буй
Хамтрагчдын өөр намынх
75%
2–10 санаачлагчтай төсөлд
Санаачилсан төслүүд цаг хугацаанд
Цэг бүр нэг төсөл; том цэг — цөөн санаачлагчтай (өөрийн санаачилга), жижиг — олон гишүүний хамтын
202520262024-072024.12.12 · "Жамсрангийн Самбуугийн алдар гавьяаг мөнхжүүлэх, түүний мэндэлсний 130 жилийн ойг тэмдэглэн өнгөрүүлэх талаар авах зарим арга хэмжээний тухай" Улсын Их Хурлын · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 7 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2025.06.23 · Үндэсний их баяр наадмын тухай хуульд өөрчлөлт оруулах тухай · батлагдсан · 39 санаачлагч · Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан2025.07.02 · Шинжлэх ухаан, технологийн тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · батлагдсан · 3 санаачлагч · Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан2025.07.04 · Хүнсний бүтээгдэхүүний аюулгүй байдлыг хангах тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 12 санаачлагч · Хөдөө аж ахуй, хүнс2025.09.22 · Тамхины хяналтын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 77 санаачлагч · Эрүүл мэнд2025.12.17 · Нийгмийн ажлын тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 24 санаачлагч2026.05.27 · Монгол Улсын их хурлын тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 74 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.05.29 · Эмнэлгийн тусламж, үйлчилгээний тухай хууль · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 45 санаачлагч · Эрүүл мэнд2026.05.29 · Монгол улсын засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 16 санаачлагч · Төрийн байгуулалт2026.06.08 · Ойн тухай /Шинэчилсэн найруулга/ · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 17 санаачлагч · Газар, байгаль орчин2026.07.02 · Төрийн худалдан авах ажиллагааны тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 28 санаачлагч · Эдийн засаг, бизнес2026.07.06 · Дулаан хангамжийн тухай · хэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан · 31 санаачлагч · Уул уурхай, эрчим хүч
батлагдсандэмжигдээгүйхэлэлцэгдэж буй / өргөн барьсан
Хэнтэй хамтардаг вэ
Санаачлагчдын тоогоор төслүүд; хамтрагч — 2–10 гишүүнтэй төслөөр
2
10
Ганцаараа 0%2–10 гишүүн11+ гишүүн
Санаачилсан төслийн сэдэв
Төслийн гарчгаар ангилсан
Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан
25%
Төрийн байгуулалт
25%
Эрүүл мэнд
17%
Эдийн засаг, бизнес
8%
Уул уурхай, эрчим хүч
8%
Газар, байгаль орчин
8%

Аргачлал, эх сурвалж

Юуг хэмжсэн бэ

  • Санал хураалт: чуулганы нэгдсэн хуралдааны нэрсийн санал хураалт (2025-03-27-с хойш); байнгын хорооных ороогүй. «Татгалзсан» гэдэгт ирцэд бүртгүүлсэн ч товч дараагүй тохиолдол ордог тул «эсэргүүцсэн» гэж уншихгүй.
  • «Намынхаа олонхтой ижил» — тухайн санал хураалтад гишүүний намын бүлгийн олонх өгсөн саналтай давхцсан хувь. Гишүүд хоорондын ойр байдал — хоёулаа санал өгсөн (≥100) санал хураалтын хэдэн хувьд ижил санал өгсөн.
  • Сэдэв ба байр суурь: төслийг гарчгаар нь 13 бодлогын сэдэвт ангилж, маргаантай (цөөнх ≥ 10%) санал хураалтаар тооцов. Намын доторх жигүүрийг чуулган бүрд санал хураалтын хэв маягаар ялгасан — албан ёсны фракц биш.
  • Хамтын санаачилга: зориуд хамтарсныг харуулахын тулд 2–10 санаачлагчтай төслөөр тоолсон.
  • Хэв маягийн шошго, перцентиль нь 126 гишүүнтэй харьцуулсан тоон босгоор автоматаар оноогдсон тайлбар бөгөөд үнэлгээ биш.
  • Товч намтрыг parliament.mn-д нийтэлсэн бичвэрээс он дарааллаар байрлуулсан; бичвэрийг өөрчлөөгүй.

Эх сурвалж

  • Монгол Улсын Их Хурлын цахим хуудас — parliament.mn: танилцуулга, намтар, санал хураалт, ирц, асуулт асуулга, хуралдааны тэмдэглэл.
  • uih.mn (Цогц Хөгжлийн Үндэсний Төв): хууль, тогтоолын төслийн санаачлагчид, байнгын хороо.
  • Тооцоо, ангилал: Goybiz Analytics.

Шинэчилсэн: 2026-10-16