Оройн аналитик тойм

УИХ-ын гишүүн С.Цэнгүүн өнөөдөр Төрийн ордонд мэдээлэл хийхдээ 2026 оны төсвийн тодотголоос ₮23 тэрбумын захиргааны болон бусад зардлыг хасуулсан боловч зарим сайд уг мөнгийг аль хэдийн зарцуулсан учраас хасаж болохгүй гэсэн тайлбар өгч байгаа хэмээн мэдэгдлээ. Түүний дурдсан нэг жишээ нь Хархорум хотын зөвлөлийн ажлын албанд нэмж төсөвлөсөн ₮1.5 тэрбум юм. Тус ажлын албанд 2026 оны анхны төсвөөр ₮4 тэрбум баталсан байхад тодотголоор нэмэлт санхүүжилт хүссэн, зардлын дэлгэрэнгүй задаргаа УИХ-ын гишүүдэд өгөөгүй гэж шүүмжилжээ.

Нийтэлсэн: 2026.10.08, 15:57 УИХ-ын Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хорооны хуралдаанд Сангийн яам Засгийн газрын өрийн шинэ төсөөллийг танилцуулав. 2026 оны эхний хагас — ₮36.2 их наяд — 35.5% 2026 оны эцсийн төсөөлөл — ₮45.6 их наяд — 44.5% 2027 оны төсөөлөл — ₮56.6 их наяд — 49.6% Сангийн яамны мэдээлснээр 2027 онд нэмэгдэх өрийн дийлэнх хэсэг буюу ₮6.4 их наяд нь $1.6 тэрбумын баталгаа гаргах төсөөлөлтэй холбоотой. Үүнд Сэлбэ дэд төвд $500 сая, эрчим хүчний төслүүдэд $1.1 тэрбумын баталгаа гаргахаар тооцжээ.

Өнөө өглөө нийтэлсэн төсвийн задлан шинжилгээгээр УИХ-ын байнгын хороодын хэлэлцүүлгийн явцад нийт ₮42.9 тэрбумыг өмнө төлөвлөсөн зардлаас нийгмийн хамгаалал, боловсролын санхүүжилт рүү шилжүүлэх санал дэмжигджээ. Эрчим хүчний их засвар, тоног төхөөрөмж — ₮13.9 тэрбум — Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн тэтгэвэр, тэтгэмж Мах, гурил, хүнсний ногооны хангамжийн татаас — ₮15.8 тэрбум — Нийгмийн хамгааллын тэтгэмж Хүнсний болон хөрөнгө оруулалтын бусад зардал — ₮13.2 тэрбум — Боловсролын зээлийн сан Нийт — ₮42.9 тэрбум Энэ нь төсөвт шинээр нэмэгдсэн мөнгө биш, өмнө төлөвлөсөн зардлын дахин хуваарилалт юм. Хэлэлцүүлгийн зарим санал аравдугаар сарын 5-нд дэмжигдсэн бөгөөд өнөөдөр тэдгээрийн дэлгэрэнгүйг нийтэлжээ.

Гаалийн ерөнхий газрын есөн сарын мэдээллээр Монголын нийт импорт $9.7 тэрбум хүрсэн байна. Хүнсний зарим бүтээгдэхүүний импорт огцом нэмэгджээ. Улаанбуудай — 138 мянган тонн — 11 дахин Хүнсний ногоо — 114.9 мянган тонн — +9.1% Элсэн чихэр — 51.8 мянган тонн — +15.5% Жимс, самар — 64 мянган тонн — +35.5% Тахиа, гахайн мах, өөх — 40.5 мянган тонн — +25.2% Мөн автобензиний импорт 9.6%, дизелийн импорт 7.5%-иар өссөн байна.

Нийслэлийн Засаг дарга Б.Пүрэвдагва Яармаг–Хархорин чиглэлийн дүүжин тээврийг 2026 оны 12 дугаар сарын 15-нд ашиглалтад оруулахаар төлөвлөж, зорчих үнийг ₮1,500–2,000 байхаар мэдээллээ. Төслийн үзүүлэлт: Урт: 4.2 км. Кабин: 98. Тээвэрлэх хүчин чадал: цагт 2,320 зорчигч. Гүйцэтгэгч талд POMA групп, “Моннис инженеринг” ХХК, “Цагаан уран хийц” ХХК оролцож байгаа бөгөөд Францын Bureau Veritas хөндлөнгийн инженерийн аудит хийхээр байна. Бизнесийн утга: Тасалбарын үнэ, өдөр тутмын зорчигчдын тоо, ашиглалтын зардал тодорхой болохын хэрээр төслийн орлогын загварыг тооцох боломж бүрдэнэ. Гэхдээ зарласан үнэ нь эцэслэн баталсан тариф мөн эсэх, ашиглалтын зардлыг бүрэн нөхөх эсэх нь тодорхойгүй. 🟢 Хотын тээврийн шинэ үйлчилгээ | 🟠 Санхүүгийн тогтвортой байдлын эрсдэл.

Нийтэлсэн: 2026.10.08, 13:55 УИХ-ын дарга С.Бямбацогт Санхүүгийн зохицуулах хорооны удирдлагуудтай уулзаж, өндөр хүүтэй цахим зээлийн асуудлыг зохицуулах чиглэл өгчээ. Түүний мэдээлснээр хэрэглээний банкны зээл хумигдсанаас зарим иргэн жилийн 50 орчим хувийн хүүтэй цахим зээл олон аппликейшнээс давхардуулан авч, өрийн дарамтад орж байна. Мөн зээлээ төлсөн иргэдийн мэдээлэл цаг тухайд нь шинэчлэгдэхгүй байгаа талаар гомдол ирж байгааг дурджээ. СЗХ-нд зээлийн хүү, давхар шимтгэл, олон аппликейшнээс зээл авах зохицуулалтын талаар богино хугацаанд бодлогын шийдэл танилцуулахыг үүрэг болгосон байна.

Нийтэлсэн: 2026.10.08, 15:57 УИХ-ын гишүүн Д.Ганбат COP17 бага хуралд улсын төсвөөс ₮300 тэрбум зарцуулсан хэмээн шүүмжилжээ. Харин Сангийн яамны Хөгжлийн санхүүжилт, хөрөнгө оруулалтын газрын дарга Ж.Дэлгэржаргал дараах тоог танилцуулсан байна. Барилга байгууламжид баталсан төсөв — ₮150 тэрбум Барилга байгууламжийн гүйцэтгэл — ₮100 тэрбум Хэмнэсэн гэж мэдээлсэн — ₮50 тэрбум Тоног төхөөрөмжид баталсан төсөв — ₮67 тэрбум Сангийн яамны тайлбараар бага хурлын үеэр бий болсон хөрөнгийг төрийн болон орон нутгийн өмчид бүртгэх ажил үргэлжилж байна. засаглал асуудал: Батлагдсан төсөв, бодит гүйцэтгэл, худалдан авалтын гэрээ, бий болсон хөрөнгийн үнэлгээ, өмчлөл, ашиглалтын зардлыг хооронд нь тулгах шаардлагатай. Д.Ганбатын хэлсэн ₮300 тэрбумыг эцсийн баталгаажсан зарцуулалт гэж үзэх үндэслэл одоогоор алга. 🔴 Ил тод байдлын эрсдэл |

Нийтэлсэн: 2026.10.08, 12:17 УИХ-ын гишүүн С.Цэнгүүн шинэ Хархорум хотын 2027 оны төсөвт ₮7.4 тэрбум тусгасныг шүүмжилжээ. Түүний мэдээлснээр 2026 онд Хархорум хотын зөвлөлийн 10 хүний бүрэлдэхүүнтэй ажлын алба байгуулагдсан бөгөөд нэг ажилтанд сард хамгийн багадаа ₮12.5 саяын зардал гаргасан гэж мэдэгдсэн байна. Энэ нь тухайн ажилтны гар дээр авдаг цалинтай адил үзүүлэлт биш, ажлын албаны нэг ажилтанд ногдуулсан зардлын тухай мэдэгдэл юм.

Шинэ мэдээлэл: 2026.10.08 Brent нефтийн фьючерсийн үнэ нэг өдрийн дотор 4.1%-иар өсөж, $104.28/баррель хүрлээ. WTI нефть 3.6%-иар өсөж $91.49 болсон байна. Өсөлтөд хоёр үйл явдал зэрэг нөлөөлөв. Нэгдүгээрт, Ормузын хоолой орчимд танкеруудын аюулгүй байдал муудаж, нефть тээвэрлэх эрсдэл нэмэгдсэн. Хоёрдугаарт, АНУ-ын Мексикийн буланд Исайас хар салхи ойртсоны улмаас өдөрт ойролцоогоор 1.3 сая баррель нефтийн олборлолтыг түр зогсоожээ. Энэ нь тус бүсийн олборлолтын 62.9% орчим юм.

Шинэ шинжилгээ: 2026.10.08, 17:42 — Хятадын Coal Resources Network Энэ бол өнөөдрийн дэлхийн мэдээллээс Монголд хамгийн шууд хамаарах шинэ сигнал. Хятадын нүүрсний зах зээлийн мэдээллийн Coal Resources Network байгууллага Монголын гаалийн есөн сарын тоон мэдээлэлд үндэслэн шинэ шинжилгээ нийтэлжээ. Тэдний мэдээлснээр: IX сарын нүүрсний экспорт — 8.405 сая тонн Өмнөх оны IX сараас — −13.22% VIII сараас — −10.80% IX сарын экспортын орлого — $670 сая IX сарын экспортын дундаж үнэ — $79.77/тонн I–IX сарын нийт экспорт — 86.17 сая тонн I–IX сарын жилийн өсөлт — +37.62% Есдүгээр сар нь 2026 онд нүүрсний экспортын биет хэмжээ өмнөх оны ижил сараас буурсан анхны сар болсон гэж тус байгууллага мэдээлжээ. Шалтгаанд Ганцмодын боомтын нэвтрэлт багассан, Хятадын дотоодын нүүрсний зах зээл суларсан, Монголын нүүрсний үнэ өндөр байснаас худалдан авагчдын сонирхол буурсан зэргийг дурдсан байна.

Шинэ мэдээлэл: 2026.10.08 Австралийн Fortescue (албан сайт) компани есдүгээр сарын улирлын урьдчилсан гүйцэтгэлээ зарлав. Компанийн төмрийн хүдрийн борлуулалт 42.9 сая тонн болжээ. Харин олборлож тээвэрлэсэн хэмжээ 46.8 сая тонн байсан байна. Мөн компанийн бэлэн мөнгөний үлдэгдэл улирлын хугацаанд $5.1 тэрбумаас $3.2 тэрбум болж 37%-иар буурчээ. Энэ өөрчлөлтийн нэг чухал хүчин зүйл нь Хятадын төрийн дэмжлэгтэй China Mineral Resources Group (CMRG)-тэй үргэлжилж буй үнийн болон худалдан авалтын хэлэлцээ юм. Гэхдээ мөнгөн хөрөнгийн бууралтыг зөвхөн энэ маргаанаас болсон гэж үзэх боломжгүй.

Шинэ шийдвэр: 2026.10.08 United Kingdom Оросын нефтийн худалдаа, санхүүгийн төлбөр тооцоо, цэргийн үйлдвэрлэлтэй холбоотой 38 хувь хүн, байгууллага болон бусад этгээдэд шинэ хориг зарлалаа. Үүнд: - Оросын нефть тээвэрлэдэг гэж үзсэн 12 танкер; - Санхүүгийн хоригийг тойрон гарахад ашиглагддаг гэж сэжиглэсэн гурван крипто бирж, хоёр төлбөрийн платформ; - Цэргийн үйлдвэрлэлд шаардлагатай тоног төхөөрөмж, материал нийлүүлдэг 17 этгээд багтжээ. ОХУ-ын Элчин сайдын яам хориг арга хэмжээг үр дүнгүй гэж шүүмжилсэн байна.

Зах зээлийн мэдээлэл: 2026.10.08 АНУ-ын хувьцааны зах зээл аравдугаар сарын 8-нд буурлаа. Reuters-ийн мэдээлсэн арилжааны үеийн үзүүлэлтээр: S&P 500 — −0.5% орчим Nasdaq — −1.3% орчим Европын STOXX 600 — −0.75% Японы Nikkei — −1.4% Солонгосын KOSPI — −2.6% АНУ-ын 10 жилийн бондын өгөөж — 5.227% орчим Хөрөнгө оруулагчид өндөр хүү, нефтийн үнийн өсөлт, AI компаниудын санхүүжилтийн хэрэгцээ болон орлогын төсөөлөлд санаа зовж байна. АНУ-ын 30 жилийн бондын дуудлага худалдаанд эрэлт сайн байсан нь өгөөжийн өсөлтийг хэсэгчлэн сааруулжээ.

Шинэ мэдэгдэл: 2026.10.08 The Guardian-ийн хөлөг онгоцны хөдөлгөөний мэдээлэлд хийсэн судалгаагаар 2026 оны долоо, наймдугаар сард Өмнөд Солонгосын боомтуудаас 176 мянга гаруй тонн газрын тосны бүтээгдэхүүн Оросын чиглэлд тээвэрлэгдсэн байж болзошгүй. Эдгээрийн ихэнх нь дизель түлш байсан гэж мэдээлжээ. Нийт долоон танкер 14 удаагийн тээвэр хийсэн бөгөөд гурван танкер нь Их Британи болон Европын Холбооны хоригийн жагсаалтад багтсан байна. Өмнөд Солонгосын Засгийн газар мэдээллийг шалгаж, хууль зөрчсөн нь тогтоогдвол арга хэмжээ авна гэж мэдэгдсэн. Гэхдээ Солонгосын талын тайлбараар тухайн бүтээгдэхүүнийг Орос руу шууд экспортолсон нь гаалийн бүртгэлээр батлагдаагүй бөгөөд бүтээгдэхүүний өмчлөгч, борлуулагч тодорхойгүй байна.

Шинэ мэдэгдэл: 2026.10.08 People's Bank of China юанийн ханшийг зориудаар сулруулж, экспортын давуу тал бий болгодог гэсэн Европын шүүмжлэлийг няцаалаа. Европын Холбооны худалдааны комиссар Марош Шефчович Бээжинд айлчилж, худалдааны алдагдлыг бууруулах асуудлаар хэлэлцээ хийж байна. Европын Холбооны Хятадтай хийсэн худалдааны алдагдал 2025 онд €360.6 тэрбум хүрчээ. Хятадын төв банкны мэдээлснээр юань 2026 оны эхнээс ам.долларын эсрэг 4% орчим чангарсан бөгөөд валютын ханшийг зах зээлийн хүчин зүйлс тодорхойлдог гэж мэдэгдэв.

Шинэ мэдээлэл: 2026.10.08 Bank of Japan бүс нутгийн эдийн засгийн тайландаа түүхий эд, эрчим хүч, хөдөлмөрийн зардлын өсөлт хэрэглээний барааны үнэд улам өргөн хүрээнд нөлөөлж байгааг тэмдэглэлээ. Японы компаниуд зардлын өсөлтөө бүтээгдэхүүний үнэд илүү ойр ойрхон шингээж эхэлсэн байна. Нөгөө талаас AI дата төв, цахилгаан тоног төхөөрөмж, дижитал дэд бүтцийн хөрөнгө оруулалт эдийн засгийн идэвхийг дэмжиж байна. Төв банк энэ оны эцэс хүртэл бодлогын хүүгээ дахин өсгөж болзошгүй гэсэн зах зээлийн хүлээлт хадгалагджээ.